بخش یک از دو

شبکه‌های اجتماعی که با پیشرفت‌های روزافزون خود اکنون بیشتر باعنوان “رسانه‌های” اجتماعی شناخته می‌شوندواقعاً مضر هستند ومضرات استفاده ازشبکه‌های اجتماعی دربرخی مواردبیشتر ازفایده آن‌ها است.

این سخن از این روی اهمیت پیدا می‌کندکه نفوذوتأثیر این تکنولوژی به طرزفوق تصوری درزندگی امروز بشر بالارفته است؛ درست مانندزمانی که تلویزیون تازه درجهان رواج یافته بود و تأثیر فوق‌العاده و همه جانب? آن بر زندگی بشر به یک معضل واقعی تبدیل شده بود.

به نظر می‌رسد تمام محصولات تکنولوژی محور تا مدت زمانی طولانی پس از ظهورشان برای بشر مشکل‌ساز هستند. دراین میان هم نباید از مضرات استفاده از شبکه‌های اجتماعی به عنوان یکی از ابزارهای روز تکنولوژی غافل شد.

شاید بتوان گفت انسان ذاتاً همانند کودکی است که وقتی با یک اسباب‌بازی جدید مواجه می‌شود تا مدت‌ها  شیفته و اسیر آن می‌شود و کنار گذاشتن آن اسباب‌بازی برایش سخت‌ترین کار دنیاست.

ما در این مقاله قصد داریم برخی مضرات استفاده از شبکه‌های اجتماعی و نکات کمتر شنیده شده از تأثیرات عمیق و نه چندان مطلوبی که این رسانه‌ها و شبکه‌های مجازی بر روی ذهن و روح آدمی دارند را از منابع مختلف دست‌چین کرده و به حضور شما ارائه دهیم:

اثر سرایت عاطفی(Emotional Contagion)(انتقال بدون کلام احساسات بین دو انسان) موضوعی موردبحث در روانشناسی است که قابل‌تعمیم به روابط در شبکه‌های اجتماعی مجازی می‌باشد.

ویژگی‌های محوریِ یک کاربر رسانه‌های اجتماعی به عنوان متغیرهای تعدیل کننده در پژوهش‌های علمی از این قرارند:

??(الف) تعداد دوستان
??و (ب) مدت زمان صرف شده در شبک? اجتماعی.

آسیب‌های فزایند? شبکه‌های اجتماعی در حوز? ارزش‌های اخلاقی-انسانی را می‌توان تحت عناوین ذیل دسته‌بندی نمود:

??نفرت پراکنی،
??تبعیض قومی-نژادی،
??مزاحمت‌های جنسی
??و قلدری آنلاین.

روانشناسان اجتماعی معتقدند رسانه‌های اجتماعی بستری برای بهتر نشان دادن نقاط ضعف ذهن انسان فراهم می‌کنند، زیرا زمین? ورود به حریم خصوصی انسان‌ها را به طور فراگیر فراهم می‌آورند.

در آموزه‌های بودایی توجه مداوم و مستمر و بدون تعقل/ناآگاهانه به اشیا یا افراد به مرور باعث بر‌انگیخته شدن/تقویت شهوت نسبت به سوژه می‌شود، فرایندی که در شبکه‌های اجتماعی قابل مشاهده است.

ذهن انسان تمایل به تکرار هرچه بیشتر سوژه‌های بصری جذاب و لذت‌بخش دارد. طبق نتایج تحقیق غرق شدن/احاطه ذهن با سوژه‌های یاد شده در شبکه‌های اجتماعی، باعث کاهش تمرکز فرد بر روی موضوعات دیگر می‌شود.

در رسانه‌های اجتماعی(برخلاف جامع? فیزیکی که مرزهای حاکم بر هنجارها، قوانین، ارزش‌های فرهنگی و اخلاق اجتماعی تثبیت شده‌اند) ارزش‌های اجتماعی بدون کنترل کافی به طور مواج و آزاد جابجا می‌شوند.

در حالی که نمایش عمومی قتل، تجاوز و خشونت در فیس‌بوک لایو نمونه‌ای بارز از سقوط ارزش‌های انسانی است، مرور مباحث تخصصی نشان می‌دهد کلیت رسانه‌های اجتماعی ممکن است نقش مهمی در این افول ایفا کنند.

رسانه‌های اجتماعی کاربران را وادار می‌کند خود را با نوع خاصی از رفتارها و اعمال مطابقت دهند، بنابراین استفاده از رسانه‌های اجتماعی باعث ایجاد حسادت، اضطراب و دیگر احساسات منفی خواهد شد.

تکنولوژی‌های دیجیتال خلاقیت کودکان را می‌کُشد و فرصت اختراع و خلاقیت را از‌ آن‌ها می‌گیرد.‌ نتایج یک نظرسنجی در انگلستان نشان می‌دهد خلاقیت در کودکان در مقایسه با ۵ سال گذشته به شدت کاهش یافته است.

کاربران شبکه‌های اجتماعی در صورت مشاهد? پست‌های بیشتری با محتوای منفی، محتوای منفی بیشتری منتشر خواهند نمود.

حجم فعالیتی که کاربران شبکه‌های اجتماعی در پاسخ به پست‌های منفی از خود نشان می‌دهند، نسبت به پست‌های مثبت بیشتر است.

احساس نهفته در لحن، جمله‌بندی یا محتوای پست‌های شبکه‌های اجتماعی به طور قطع به صورت ناخودآگاه به دیگران منتقل می‌شوند.

نبودن خودقانون مداری و مستعد بودن در برابر فشارهای روانی، نوجوانان در سن بلوغ را در برابر مشکلاتی از جمله افسردگی فیس‌بوکی، هرزه‌نگاری و زورگویی مجازی آسیب‌پذیر می‌کند. این مشکلات تنها چندی از مضرات استفاده از شبکه‌های اجتماعی هستند.

در مورد مشکلات دیگری مانند چاق شدن ناشی از شبکه‌های مجازی، اعتیاد به اینترنت و کمبود خواب نیز بررسی‌های موشکافانه و دقیقی در حال انجام است.

نزدیک به ۳۹ درصد نوجوانانی که از شبکه‌های اجتماعی استفاده می‌کنند به طریقی مورد زورگویی مجازی قرار گرفته‌اند که این رقم برای آن‌هایی که از اینترنت استفاده می‌کنند ولی در شبکه‌های اجتماعی فعالیت ندارند ۲۲ درصد است.